Ο Φεβρουάριος είναι αναμφισβήτητα ο πιο «ιδιότροπος» μήνας του χρόνου. Είναι ο μικρότερος σε διάρκεια, ο μοναδικός που αλλάζει μέρες κάθε τέσσερα χρόνια και αυτός που μας εισάγει στην Άνοιξη. Όμως, η ιστορία της γέννησής του είναι γεμάτη από αρχαίες δεισιδαιμονίες, τελετές εξαγνισμού και… διορθώσεις ημερολογίων.


Πότε δημιουργήθηκε; (Ήταν ο «τελευταίος» των τελευταίων)

Στο αρχικό ρωμαϊκό ημερολόγιο του Ρωμύλου, το έτος είχε μόνο 10 μήνες (από τον Μάρτιο έως τον Δεκέμβριο). Ο χειμώνας θεωρούνταν μια «νεκρή» περίοδος χωρίς μήνες, καθώς δεν υπήρχε αγροτική δραστηριότητα.

Γύρω στο 713 π.Χ., ο δεύτερος βασιλιάς της Ρώμης, ο Νουμάς Πομπίλιος, αποφάσισε να συγχρονίσει το ημερολόγιο με τις φάσεις της σελήνης. Πρόσθεσε λοιπόν τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο στο τέλος του έτους. Έτσι, ο Φεβρουάριος ήταν αρχικά ο 12ος και τελευταίος μήνας του ρωμαϊκού χρόνου! Μόλις το 153 π.Χ. μεταφέρθηκε στη δεύτερη θέση που κατέχει σήμερα.

Από πού πήρε το όνομά του;

Το όνομα προέρχεται από το λατινικό ρήμα februare, που σημαίνει εξαγνίζω, καθαρίζω.

  • Ήταν ο μήνας των Februa, των μεγάλων γιορτών κάθαρσης που έκαναν οι Ρωμαίοι για να προετοιμαστούν για τον ερχομό της Άνοιξης και του νέου έτους (που τότε ξεκινούσε τον Μάρτιο).

  • Ήταν επίσης αφιερωμένος στον Φέβρουο (Februus), μια θεότητα των νεκρών και του εξαγνισμού, γι’ αυτό και ο μήνας είχε συνδεθεί με τη λατρεία των προγόνων.

Γιατί έχει μόνο 28 ημέρες; (Η δεισιδαιμονία των αριθμών)

Οι Ρωμαίοι ήταν εξαιρετικά προκατειλημμένοι με τους αριθμούς. Πίστευαν ότι οι ζυγοί αριθμοί έφερναν κακή τύχη. Ο Νουμάς προσπάθησε να κάνει όλους τους μήνες να έχουν 29 ή 31 ημέρες.

Όμως, για να βγει ο συνολικός αριθμός των ημερών του σεληνιακού έτους (355 ημέρες), έπρεπε ένας μήνας να καταλήξει με ζυγό αριθμό. Επιλέχθηκε ο Φεβρουάριος να μείνει με 28 ημέρες, ακριβώς επειδή ήταν ο μήνας των νεκρών και του εξαγνισμού – θεωρήθηκε δηλαδή ο «άτυχος» μήνας που θα «σήκωνε» το βάρος του ζυγού αριθμού για να είναι οι υπόλοιποι τυχεροί.

Και ο ελληνικός «Φλεβάρης»;

Στη δική μας παράδοση, το όνομα Φλεβάρης δεν προέρχεται από τη λατινική ρίζα, αλλά από τις «φλέβες» της γης. Είναι ο μήνας των πολλών βροχών, όπου τα υπόγεια νερά (οι φλέβες) ανοίγουν και αναβλύζουν, ποτίζοντας τη γη για την επερχόμενη σοδειά. Οι λαϊκές ονομασίες όπως «Κουτσοφλέβαρος» ή «Μικρός» αναφέρονται προφανώς στη μικρή του διάρκεια.